Servië: Internationale baan - Wat de oorlog met je doet.

Servië: Internationale baan - Wat de oorlog met je doet.

Een werkreis naar Servië deze keer. Ik ben te jong om de hele oorlog in voormalig Joegoslavië echt goed mee gekregen te hebben. Enkel het laatste stuk en de nasleep heb ik gedeeltes van opgepikt. Maar voor de mensen in Servië staat het natuurlijk in hun geheugen gegrift. Zo ook bij mijn distributeur. Bij elk gebouw, brug, monument of straat komt er wel een oorlogswetenswaardigheid naar boven. Veelal in de strekking van “de NATO heeft dit weggebombardeerd” of “de Amerikanen hebben die mensen gedood”. Ik merkte aan hem dat er nog veel oud zeer (al is het nog niet zo oud) zit over Kosovo, Montenegro, en alles wat de NAVO hen heeft aangedaan. Ik ben ook in Noord-Korea en Israël geweest. Allemaal recente oorlogszones. Het viel me op dat in Servië, Israël en Noord-Korea een zeer sterk gevoel van “wij tegen zij” heerst. “Zij hebben ons dat aangedaan, terwijl wij alleen maar goed hebben gedaan en nooit iemand kwaad hebben willen doen”.  “Wij zijn benadeeld toen ze ons land pakten en ons hebben verjaagd, terwijl wij hier alleen maar een eerlijk bestaan op wilden bouwen”. In alle drie die landen sprak ik alleen maar mensen die van mening zijn dat ze zelf (als land) geen aandeel hebben in dit geheel, dat ze zelf niks fout doen of hebben gedaan en dat al die verhalen die er zijn over moorden, genocide en misdaden tegen de menselijkheid voornamelijk door de Amerikanen verzonnen zijn (behalve in Israël natuurlijk, daar hebben de moslims het verzonnen).  Ik heb al menig samenzweringstheorie voorbij horen komen. Allemaal heel begrijpelijk natuurlijk. Blijkbaar zit oorlog diep verankerd in mensen die het hebben beleefd en duurt het een paar generaties voordat dit uit de bevolking ‘verdwijnt’ en ze terug kunnen kijken of de verschrikkingen die aan beide kanten plaats hebben gevonden.

servie

Novi SadMaar goed, ik schrijf jullie niet voor een politieke uiteenzetting van oorlogspsychologie, dus terug naar mijn trip naar Servië. Eerste stop was Novi Sad - een aangename stad om te vertoeven. Het heeft een gezellig, klein centrum met veel horeca. Overal hippe lounge terrasjes waar ik uitgebreid cocktails heb getest. Het middelpunt van de stad is het Vrijheidsplein (Trg Slobode), waar het stadhuis, de rooms-katholieke kathedraal en aan de westkant enkele prominente gebouwen uit het fin de siècle (ja dat woord moest ik op Google opzoeken toen mijn distributeur erover begon) staan. Ik werd door de distributeur meegenomen naar het Fort Petrovaradin, direct aan de overzijde van de Donau, waar Oostenrijk en Venetië de Turken in 1716 een nederlaag toebrachten. Vanaf het fort kon ik de hele stad, de Donau en de uitgestrekte heuvels rondom de stad in alle windrichtingen zien. Echt een fantastisch uitzicht. Natuurlijk kreeg ik ook hier een uitgebreide uitleg van wat de NAVO allemaal weg gebombardeerd heeft. Een festival tip; in en om het fort vind het popfestival EXIT plaats. Dit schijnt zeer de moeite waard te zijn.

servieNovi Sad is een mengeling van religie. Ik slenterde hier van kerkje, naar klooster, naar kerkje, naar nog meer kerkjes. Novi Sad heeft veel Servisch-orthodoxe kerken. Of ik kan eigenlijk beter zeggen; Novi Sad is het centrum van de Servisch Orthodoxe Eparchy van Bačka. In tegenstelling tot de lichte, kleurrijke kerken die ik tot nu toe had gezien, hebben de Servisch-orthodoxe kerken een totaal andere, veel donkerdere sfeer. Misschien lag het aan het feit dat de zon aan het zakken was, maar ik zou het bijna depressief noemen. Bezoek er zeker eentje als je in Servië bent. Het is een interessante afwisseling van de meer “standaard” christelijke. Helaas vond ik in Novi Sad nog maar weinig gebouwen van voor de 19e eeuw. Vrijwel alles was in de 1848/1849 revolutie vernietigd. En als ze niet door de revolutie vernietigd waren dan vertelde mijn distributeur…. ja je raad het al… dat de NAVO het had plat gebombardeerd. Niet dat ik per se naar op zoek was naar gebouwen van voor de 19e eeuw, maar dan hebben jullie een idee van de stijl van de stad – redelijk modern, met wat oude hints maar vooral heel veel (verdwenen) geschiedenis.

En dan natuurlijk weer de eet-tips

Ik heb heel lekker gegeten bij Restaurant Arhiv. Probeer daar vooral de Ombolo, een typisch gerecht voor de regio. De originele Ombolo is in de oven gebakken varken, gewikkeld in deeg en gevuld met kaas en een soort ham (vergelijkbaar met Parma ham) . Ze hebben bij Arhiv veel verschillende versies van de Ombolo op de kaart staan, zelfs vegetarische.

En ik zou ik niet zijn als ik niet nog meer eettips had. Ergens onderweg naar Szeged (Hongarije) kom je Restaurant Salas137 tegen. Ze hebben een grote boomgaard met een schuur waar, toen ik er was, toevallig een bruiloft aan de gang was. De zon scheen op mijn gezicht, afgewisseld door de schaduw van de bomen. Ik zat buiten aan van die leuke, schattige tafeltjes met op de achtergrond traditionele muziek en omringd door alleen Serviërs. Het eten was fantastisch met een oneindige hoeveelheid gerechten met traditionele Servische kaas in allerlei vormen. Voor de verandering wist mijn distributeur hier geen oorlogswetenswaardigheid te melden.Ps; ze hebben daar ook mogelijkheid voor overnachting mocht je geen zin hebben om verder te reizen.

servie

Mis nooit meer een topdeal!